Ψυχοκοινωνικές και υγειονομικές παρεμβάσεις στις φυλακές

Στις φυλακές, οι υπηρεσίες που απευθύνονται στους τροφίμους που κάνουν χρήση ναρκωτικών επεκτείνονται. Οι περισσότερες χώρες οι οποίες παρέχουν γενικά θεραπεία αποτοξίνωσης στις φυλακές παρέχουν επίσης μέτρα για την μείωση των επιβλαβών επιπτώσεων στην υγεία (πίνακας 4). Ωστόσο, μία ανάλυση των προγραμμάτων στις φυλακές που περιλαμβάνεται στην EDDRA (Ανταλλαγή πληροφοριών σχετικά με τις δράσεις στον τομέα της μείωσης της ζήτησης των ναρκωτικών) διαπίστωσε ότι ο κυρίαρχος στόχος των παρεμβάσεων δεν συνδέεται με την υγεία αλλά με τη μείωση της εγκληματικότητας που συνδέεται με τα ναρκωτικά (79).



Γενικά, σε οποιαδήποτε επί μέρους χώρα, ειδικές υπηρεσίες υπάρχουν είτε σχεδόν σε όλες τις φυλακές είτε σχεδόν σε καμία. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα για τα μέτρα μείωσης των επιβλαβών επιπτώσεων, όπως φαίνεται στον πίνακα 4. Εξετάσεις αίματος και προγράμματα εμβολιασμού, καθώς και παροχή απολυμαντικών και προφυλακτικών διατίθενται σχεδόν σε όλα τα σωφρονιστικά ιδρύματα στα δύο τρίτα περίπου των χωρών, όμως απουσιάζουν εντελώς στο ένα τρίτο σχεδόν των κρατών μελών. Αυτό απηχεί τον κρίσιμο ρόλο των εθνικών πολιτικών στον καθορισμό της διαθεσιμότητας υπηρεσιών στις φυλακές. Ωστόσο, πριν από την εφαρμογή οποιασδήποτε πολιτικής σε εθνικό επίπεδο, πραγματοποιείται συνήθως δοκιμαστική εφαρμογή πιλοτικών προγραμμάτων σε κάθε φυλακή.

Η αποτοξίνωση είναι το μέτρο που παρέχεται περισσότερο καθολικά. Διατίθεται σχεδόν σε όλες τις φυλακές σε εννέα χώρες και λιγότερο ευρέως μόνο σε τρεις χώρες, την Ελλάδα (στοιχεία του 2001), την Ιταλία και τη Νορβηγία. Η ανταλλαγή συρίγγων είναι η λιγότερο συνήθης από τις παρεμβάσεις που διερευνήθηκαν: προγράμματα ανταλλαγής συρίγγων διατίθενται μόνο στην Ισπανία (11 από 68 φυλακές) και στη Γερμανία (τέσσερις από 222 φυλακές). Η δυνατότητα πρόσβασης σε θεραπεία υποκατάστασης ακολουθεί το πρότυπα της διαθεσιμότητάς της σε περιβάλλοντα τοπικών κοινωνιών (εκτός των Κάτω Χωρών) και διατίθεται σχεδόν σε όλες τις φυλακές σε έξι κράτη μέλη. Οι υπόλοιπες χώρες την προσφέρουν σε πολύ μικρό αριθμό σωφρονιστικών ιδρυμάτων ή και καθόλου (πίνακας 13 ΕΓ).




(79)  ΕΚΠΝΤ Criminal justice based drug demand and harm reduction interventions in the EU – an analysis of police station, court and prison-based programmes (Παρεμβάσεις για τη μείωση της ζήτησης και των επιβλαβών επιπτώσεων των ναρκωτικών στο σύστημα ποινικής δικαιοσύνης στην ΕΕ – Μία ανάλυση προγραμμάτων σε αστυνομικά τμήματα, δικαστήρια και φυλακές).